Te veel prikkels

Waarom alles soms harder binnenkomt dan je aankunt

Soms ben je niet moe omdat je te weinig hebt gedaan.

Soms ben je moe omdat er te veel is binnengekomen.

Geluiden. Licht. Gesprekken. Berichten. Verwachtingen. Mensen om je heen. Alles wat nog moet. Alles wat je voelt. Alles wat je oppikt zonder dat je het bewust doorhebt.

Aan de buitenkant lijkt het misschien alsof er niet zoveel aan de hand is. Je hebt gewoon gewerkt, boodschappen gedaan, met iemand gepraat of een paar dingen geregeld.

Maar vanbinnen voelt je systeem vol.

Je hoofd wordt druk. Je lichaam gespannen. Je adem hoger. Je geduld korter. Je energie zakt weg. En ineens kan iets kleins te veel zijn.

Niet omdat je zwak bent.
Maar omdat je systeem al vol zat.

Overprikkeling is niet alleen drukte

Bij overprikkeling denken veel mensen aan lawaai, fel licht of een drukke ruimte. Dat kan zeker meespelen.

Maar prikkels zijn niet alleen dingen van buitenaf.

Ook gedachten kunnen prikkels zijn.
Emoties kunnen prikkels zijn.
Spanning tussen mensen kan een prikkel zijn.
Een volle agenda kan een prikkel zijn.
Steeds bereikbaar zijn kan een prikkel zijn.
Aanvoelen hoe het met anderen gaat kan een prikkel zijn.

Als je gevoelig bent, komt er vaak meer binnen dan je zelf doorhebt.

Je merkt sfeer op.
Je voelt spanning.
Je scant gezichten.
Je denkt vooruit.
Je past je aan.
Je houdt rekening met anderen.

En ondertussen vraagt bijna niemand zich af hoeveel energie dat kost.

Je lichaam probeert je af te remmen

Overprikkeling laat zich vaak niet meteen zien als: ik ben overprikkeld.

Het begint subtieler.

Je wordt sneller geïrriteerd.
Je wilt alleen zijn.
Je kunt minder goed nadenken.
Je krijgt hoofdpijn.
Je voelt spanning in je kaken, nek of schouders.
Geluiden komen harder binnen.
Je kunt minder verdragen.
Je voelt je leeg, maar tegelijk onrustig.

Veel mensen proberen dan nog even door te gaan.

Nog even afmaken.
Nog even reageren.
Nog even sociaal doen.
Nog even sterk blijven.

Maar je lichaam zegt eigenlijk: het is genoeg.

Niet om je tegen te werken.
Maar om je te beschermen.

Wat je kunt doen

Je hoeft niet te wachten tot je helemaal vol zit. Juist bij overprikkeling helpt het om eerder kleine momenten van ontprikkeling in te bouwen.

Niet pas als alles te veel is.
Maar voordat je systeem overloopt.

1. Maak ruimte tussen momenten

Veel mensen gaan van het ene naar het andere, zonder overgang.

Van werk naar boodschappen.
Van gesprek naar telefoon.
Van drukte naar thuis.
Van zorgen voor anderen naar meteen weer doorgaan.

Je systeem heeft soms een tussenruimte nodig.

Een paar minuten in de auto zitten voordat je uitstapt.
Even buiten staan voordat je naar binnen gaat.
Een glas water drinken zonder iets anders te doen.
Tien minuten stilte na een druk moment.

Dat lijkt klein. Maar voor je lichaam kan het verschil maken tussen blijven stapelen en kunnen zakken.

2. Voel eerder wanneer je vol raakt

Wacht niet tot je ontploft, instort of niets meer kunt hebben.

Let overdag eens op:

  • Wanneer wordt geluid ineens te veel?
  • Wanneer ga je sneller praten of bewegen?
  • Wanneer verlies je contact met je lichaam?
  • Wanneer wil je eigenlijk weg, maar blijf je toch?
  • Wanneer zeg je ja, terwijl je systeem al nee zegt?

Overprikkeling begint vaak eerder dan je denkt.

3. Geef jezelf toestemming om minder binnen te laten

Je hoeft niet alles te volgen.
Je hoeft niet overal op te reageren.
Je hoeft niet iedereen aan te voelen.
Je hoeft niet elk bericht meteen te beantwoorden.

Soms is bescherming geen muur.
Soms is bescherming gewoon kiezen wat je wel en niet binnenlaat.

Dat kan heel praktisch zijn: minder meldingen, rustiger licht, oordoppen, een rustige plek, minder sociale afspraken achter elkaar.

Maar het is ook innerlijk werk. Jezelf toestemming geven om niet overal beschikbaar voor te zijn.

4. Ontprikkel via je lichaam

Als je systeem vol zit, helpt denken vaak niet meer.

Dan kun je beter via je lichaam werken.

Denk aan wandelen, douchen, je voeten op de grond voelen, langzaam ademhalen, iets warms drinken of met je handen iets eenvoudigs doen.

Je hoeft jezelf niet te analyseren wanneer je vol zit.
Je mag eerst zakken.

Praktische ondersteuning die kan helpen

Soms helpt het niet om alleen tegen jezelf te zeggen dat je rustiger moet doen. Je lichaam heeft soms concrete steun nodig om minder prikkels binnen te krijgen en sneller tot rust te komen.

Noise cancelling oordoppen
Voor mensen die gevoelig zijn voor geluid kunnen goede oordoppen echt verschil maken. Niet om je volledig af te sluiten, maar om geluid zachter binnen te laten komen, zodat je systeem minder hard hoeft te werken.

Een verzwaringskussen
Een verzwaringskussen kan prettig zijn wanneer je overdag onrust, spanning of een vol systeem ervaart. Door de druk op je schoot of tegen je lichaam kan het helpen om meer begrenzing en rust te voelen, zonder dat je meteen onder een deken hoeft te liggen.

Een blauwlichtbril
Fel licht en schermen kunnen ongemerkt veel energie vragen. Een blauwlichtbril kan helpend zijn wanneer je veel achter een scherm zit, snel vermoeide ogen krijgt of merkt dat visuele prikkels je systeem voller maken.

Een rustige bureaulamp
Zacht, warm en verstelbaar licht kan helpen om je omgeving minder scherp te laten voelen. Vooral wanneer je gevoelig bent voor fel licht, kan een rustige lamp veel doen voor je concentratie en ontspanning.

Een prikkelarme planner
Een volle agenda kan net zo goed een prikkel zijn. Een rustige planner met voldoende witruimte kan helpen om overzicht te krijgen zonder dat je hoofd nog voller wordt. Kies liever iets eenvoudigs dan een planner met veel kleuren, vakjes en extra opdrachten.

Kleine oefening voor vandaag

Kies vandaag één moment waarop je bewust minder prikkels binnenlaat.

Niet groots.
Niet perfect.

Bijvoorbeeld:

  • je meldingen een uur uitzetten
  • vijf minuten buiten staan
  • oordoppen gebruiken tijdens boodschappen
  • na een afspraak tien minuten niets plannen
  • je telefoon niet meenemen naar bed
  • even zitten met je handen op je buik
  • een kop thee drinken zonder scherm

Vraag jezelf daarna:

Voelt mijn systeem iets minder vol dan net?

Dat is genoeg.

Ontprikkelen gaat niet over je terugtrekken uit het leven.

Het gaat over jezelf serieus nemen wanneer je merkt dat er te veel binnenkomt.

Want hoe eerder je luistert, hoe minder hard je lichaam hoeft te roepen..

Raakt dit artikel iets in jou en voel je dat je verder wilt kijken?
Wil je thuis, in je eigen tempo, verder verdiepen?

Wil je persoonlijke begeleiding en werken met wat zichtbaar wordt in de ruimte en de natuur?

Neem mee wat je raakt, laat liggen wat nu niet past, en vertrouw erop dat je vanzelf voelt welke volgende stap klopt

In dit artikel verwijs ik naar producten die kunnen ondersteunen bij het thema. Ik kies deze producten omdat ik ze passend en waardevol vind als praktische aanvulling op het innerlijke werk. Sommige links zijn affiliate links. Als je via zo’n link iets koopt, ontvang ik een kleine commissie. Voor jou blijft de prijs hetzelfde.